Το ύφος της συνεννόησης στην ΕΕ έχει εκτραχυνθεί. Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι τριβές Βερολίνου και Αθήνας. Οπισθοδρόμηση σε μια εποχή που νομίζαμε ότι έχει ξεπεραστεί, εκτιμά ο Αλεξάντερ Κουντάσεφ.

Το πολιτικό κλίμα στην ΕΕ είναι δηλητηριασμένο. Μεταξύ Βερολίνου και Αθήνας. Μεταξύ Αθήνας και ΕΚΤ. Μεταξύ 18 μελών της ευρωζώνης και της Αθήνας – και το αντίστροφο. Η Ευρωπαϊκή Ένωση διολισθαίνει προς μια βαριά κρίση, αν δεν βρίσκεται κιόλας μέσα στη δίνη της. Ξαφνικά στους κόλπους αυτού του μοναδικού οικοδομήματος της ειρήνης αναβιώνουν εθνικές και μερικές φορές εθνικιστικές προκαταλήψεις. Ξαφνικά ο τόνος ανάμεσα στα κράτη-μέλη θυμίζει τόνο ανάμεσα σε εχθρούς και όχι σε εταίρους, που εδώ και δεκαετίες συνεννοούνται θετικά προδιατεθειμένοι οι μεν για τους δε.

Ο αρχισυντάκτης της DW Αλεξάντερ Κουντάσεφ

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι και τις προηγούμενες δεκαετίες χρησιμοποιήθηκαν τεχνάσματα στην ευρωπαϊκή διαπραγματευτική τράπεζα. Έγιναν παζαρέματα. Το πολιτικό πόκερ έφθασε μερικές φορές στα άκρα, καθώς η κάθε πλευρά ήλπιζε να διασφαλίσει το καλύτερο για την ίδια. Στα παιχνίδια αυτά πήραν μέρος όλα τα κράτη-μέλη χωρίς εξαίρεση. Με μια διαφορά: κανείς δεν προσβλήθηκε, κανείς δεν υβρίστηκε, δεν εκτοξεύθηκαν ανοιχτές και απροκάλυπτες απειλές ότι δεν θα τηρηθούν οι κανόνες και δεν θα γίνουν σεβαστές οι συμφωνίες.

Η νέα ελληνική κυβέρνηση όμως, που εξελέγη λόγω των προεκλογικών της υποσχέσεων και στηρίζεται σε μια ισχυρή εντολή, εισήγαγε αυτόν ακριβώς τον τόνο. Ένας δεξιός λαϊκιστής ως υπ. Άμυνας απειλεί ότι θα προωθήσει στην Ευρώπη μισό εκατομμύριο πρόσφυγες και θα παραβιάσει έτσι την κοινή ευρωπαϊκή πολιτική για το άσυλο. Ο Έλληνας πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας ανοίγει στο διαπραγματευτικό πόκερ για την πολιτική διάσωσης του ευρώ ένα νέο μέτωπο ζητώντας από τη Γερμανία πολεμικές επανορθώσεις. Και η ελληνική κυβέρνηση κάνει συνεχώς λόγο για την τρόικα και τους Ευρωπαίους συμμάχους σαν να πρόκειται για δυνάμεις κατοχής, αν και στην ουσία πρόκειται για εταίρους.

Πρέπει να το πει κανείς ξεκάθαρα: τα μέλη της ευρωζώνης θέλουν να βοηθήσουν την Ελλάδα. Είναι όμως αυτονόητο ότι δεν το κάνουν χωρίς προσδοκίες και χωρίς όρους. Η αρχή ότι δεν μπορεί να καταπολεμά κανείς τα χρέη με νέα χρέη είναι λογική – και βοήθησε την Ισπανία, την Ιρλανδία και την Πορτογαλία.

Να προσεγγίσουμε με ρεαλισμό το σήμερα

ΕΕ: πενήντα χρόνια επιτυχία

Εξίσου αδιαμφισβήτητο όμως είναι και το εξής: στην Ελλάδα η οικονομική αυτή αρωγή απέτυχε. Επ’ αυτού η νέα ελληνική κυβέρνηση έχει δίκιο. Η Ελλάδα απειλείται από οικονομική και κοινωνική χρεοκοπία, κι ακόμα χειρότερο: η Ελλάδα συγκλονίζεται από μια κρίση των κρατικών δομών.

Αυτός όμως δεν είναι λόγος για να κάνει κανείς τη Γερμανία αποδιοπομπαίο τράγο και να εκμεταλλευθεί στο διαπραγματευτικό πόκερ για τακτικούς λόγους το ζήτημα των επανορθώσεων για τα γερμανικά εγκλήματα πολέμου. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η Γερμανία έχει την ηθική υποχρέωση να αποζημιώσει κυρίως τα επιζώντα θύματα της κατοχής. Και οφείλει και μπορεί να εξετάσει, αν στον τομέα αυτόν μπορεί να κάνει περισσότερα από όσα έχει κάνει μέχρι σήμερα.

Σε νομικό επίπεδο ωστόσο το ζήτημα των επανορθώσεων έχει εξαντληθεί. Αλλά και στο ζήτημα αυτό το ύφος έχει καθοριστική σημασία. Η Γερμανία μετά το τέλος της δικτατορίας και στα πλαίσια της ΕΕ στήριξε επανειλημμένα την Ελλάδα – όπως το έπραξαν και άλλες χώρες. Ήρθε η ώρα να επανορθώσουμε το κλίμα και να προσεγγίσουμε με ρεαλισμό τα οικονομικά και πολιτικά προβλήματα. Αυτό ισχύει για την Αθήνα, όσο και για άλλες χώρες της ΕΕ. Αλλιώς η διάλυση της ΕΕ θα γίνει, μετά από 50 χρόνια επιτυχίας, αναπόφευκτη – σίγουρα όχι ηθελημένα, αλλά εξίσου σίγουρα με μοιραίες συνέπειες.

Αυτά, βεβαίως, τα λέει ένας σχολιαστής σε γερμανικό μέσο - και ειδικότερα στη Deutsche Welle...

Δεν νομίζουμε, βεβαίως, ότι τους "δηλητηριασμένους" τόνους στην πολιτική ατζέντα της Ευρωπαϊκής Ένωσης τους εισάγει η Αθήνα ...

"Δηλητηριασμένες" είναι οι πολιτικές οι οποίες εφαρμόζονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση - οι πολιτικές της λιτότητας που έχουν οδηγήσει (παρά τις διακηρύξεις και τις εξαγγελίες) δεκάδες εκατομμύρια ανθρώπους στην ανεργία και στη μαζική φτώχεια (και όχι μόνο στον ευρωπαϊκό Νότο).

Μόνο που η νέα ελληνική κυβέρνηση - παρά τη ρητορική και όσα λένε οι "σκληροπυρηνικοί" στη Γερμανία και την ΕΕ - φαίνεται ότι υιοθετεί αρκετές από αυτές τις "δηλητηριασμένες" πολιτικές ...

Συνέντευξη του ευρωβουλευτή Μανώλη Γλέζου φιλοξενεί σήμερα η ιταλική εφημερίδα Corriere Della Sera σχετικά με τις πολιτικές και οικονομικές εξελίξεις στην Ελλάδα και την Ευρωζώνη και την πολιτική του δράση.
Στην ερώτηση αν βλέπει σε κίνδυνο την ενότητα της χώρας και αν υπάρχει, επίσης, κίνδυνος να αναπτυχθούν ακραίες δυνάμεις, ο κ. Γλέζος απαντά ότι «ο κίνδυνος υπάρχει και θα εκραγεί αν η κυβέρνηση αποδειχθεί μη ικανή να κρατήσει τον λόγο της».

Σε ό,τι αφορά, δε, τις σχέσεις της Ελλάδας με τη Γερμανία και ανάμεσα στους δύο λαούς, ο επικεφαλής του ευρωψηφοδελτίου του ΣΥΡΙΖΑ προσθέτει: «Το να τροφοδοτούμε τη σύγκρουση είναι λάθος. Πρέπει να υπερασπισθούμε τη φιλία μεταξύ των δύο χωρών και να μην ξεχάσουμε ποτέ ότι ο γερμανικός λαός δεν είναι υπεύθυνος για τα εγκλήματα που διέπραξε το Τρίτο Ράιχ».

Ερωτηθείς για το αίτημα των πολεμικών επανορθώσεων, ο Μανώλης Γλέζος τόνισε: «Πρόκειται, κυρίως, για μια ηθική ευθύνη. Η Γερμανία έχει την υποχρέωση να δώσει όσα οφείλει, έστω και αν επρόκειτο για ένα μόνο μάρκο.

Ορθώς το Βερολίνο δέχθηκε να καταβάλει τα χρέη που αναγνωρίσθηκαν σε χώρες όπως η Πολωνία και η Γιουγκοσλαβία, ή να αποζημιώσει θύματα ναζιστικών σφαγών που διαμένουν στο Ισραήλ, αλλά δεν επέστρεψε ποτέ τους αρχαιολογικούς θησαυρούς, που έκλεψε από τη χώρα μας και δεν αντιμετώπισε το θέμα των επανορθώσεων προς την Ελλάδα. Είναι απαράδεκτο».

Σχετικά με το ενδεχόμενο εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ απαντά ότι «δεν είναι εφικτή. Το ενιαίο νόμισμα είναι το καλύτερο σενάριο για την Ευρωπαϊκή Ένωση, υπό τον όρο να μην μετατραπεί σε μέσο καταπίεσης. Η αξία δεν παράγεται από το νόμισμα ή το χρηματιστικό κεφάλαιο, αλλά από τον εργαζόμενο, τον άνθρωπο».

Στην ερώτηση της Corriere Della Serra «ποιον ρόλο φαντάζεται για την Ελλάδα στο μέλλον της Ευρώπης;» ο κ. Γλέζος αποκρίνεται πως «η Ευρώπη είναι ένας ελληνικός όρος που σημαίνει "εκείνη η οποία διαθέτει ευρύ βλέμμα". Μια ετυμολογία η οποία παραπέμπει σε πολλαπλή αντίληψη, μια πολυσήμαντη ρίζα. Mέσα σε αυτή την ταυτότητα πρέπει να υπάρξει θέση για όλους, Έλληνες, Ιταλούς, Γερμανούς, Ισπανούς».

Με αναφορά, τέλος, στην αφαίρεση της ναζιστικής σημαίας από την Ακρόπολη, ο Μανώλης Γλέζος δηλώνει: «Η σβάστικα ήταν ύβρις στη Δημοκρατία και αποτελούσε απόδειξη της σκλαβιάς μας. Επέλεξα εκείνη τη συγκεκριμένη νύχτα, με τον φίλο μου, Απόστολο Σάντα, διότι ο Χίτλερ είχε μόλις δηλώσει ότι με τη λήξη της μάχης της Κρήτης η Ευρώπη είχε απελευθερωθεί από τους εχθρούς. Η σημαία έπρεπε να αφαιρεθεί αμέσως, η περίοδος της αντίστασης είχε αρχίσει».

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ